Plastic not so fantastic (2)

In een eerder artikel lieten wij al weten actief te zijn op het thema plastic. Plastic vervuilt de natuur permanent en de gevolgen voor onze gezondheid worden steeds duidelijker. Recent onderzoek van de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam[1] onthulde dat microplastics zelfs in ons bloed terechtkomen. De concentratie van microplastics in het milieu en de lucht neemt snel toe, wat betekent dat we plastic eten, drinken en inademen. We breiden onze activiteiten op het thema plastic nu uit door een innovatieve samenwerking met pensioenklant Plastic Soup Foundation en duurzaamheidsconsultant Earth Action.

In deel 2 van Plastic not so fantastic lichten we het op handen zijnde verdrag Global Plastics Treaty toe en kijken we naar de eerste resultaten en mogelijke vervolgstappen van de pilot voor het bepalen van een plastic footprint voor beleggingsportefeuilles.

Het Global Plastics Treaty

Onder leiding van de Verenigde Naties onderhandelen landen sinds 2022 over afspraken om de plasticproductie te beperken, recycling te verbeteren en milieuschade te verminderen. Doel is te komen tot een verdrag, de Global Plastics Treaty, waarin door internationale samenwerking en bindende maatregelen de strijd wordt aangegaan tegen plasticvervuiling.

5^e onderhandelingsronde

Eind november is in Busan, Zuid-Korea de 5e onderhandelingsronde voor het sluiten van een verdrag geweest. Bij deze onderhandelingsronde werden cruciale beslissingen verwacht over ambitieuze doelen en verplichtingen die zowel ontwikkelde -als ontwikkelingslanden moeten ondersteunen in hun strijd tegen plastic. Bij de onderhandelingen kwam niet alleen het verminderen van de plasticproductie op tafel, maar ook het verbieden van bepaalde soorten plastic, het bevorderen van een circulaire economie en het aanpakken van de economische ongelijkheid in afvalbeheer. Het uiteindelijke doel is om tegen 2040 de wereldwijde plasticvervuiling drastisch te verminderen.

Landen in verzet

Helaas zijn de onderhandelaars er niet uitgekomen in de 5^e ronde, ook al pleiten de meeste deelnemende landen voor strenge afspraken om plasticvervuiling een halt toe te roepen. Het verzet kwam vooral van oliestaten en grote plasticproducenten. Heetste hangijzer is de vraag of het akkoord afspraken moet bevatten om de plasticproductie aan banden te leggen. De landen in verzet vinden dat het verdrag vooral moet gaan over afvalverwerking en recycling, niet over hoeveel nieuw plastic er wordt gemaakt. Een ambitieus akkoord over plastic zonder handtekening van de grote producenten is niet veel waard, dus worden de onderhandelingen in 2025 weer opgepakt.

De rol van investeerders: onze verantwoordelijkheid

Als vermogensbeheerder erkennen wij dat de rol van investeerders essentieel is bij het realiseren van een duurzamere toekomst. Daarom hebben wij verschillende investor statements ondertekend, die het belang van actie door bedrijven, investeerders en overheden tegen plasticvervuiling benadrukken en oproepen om een mondiale aanpak zoals het Global Plastics Treaty.

Dit zijn de belangrijkste investor statements die we hebben ondertekend:

• We hebben het VBDO Investor Statement ondertekend, waarin bedrijven worden aangespoord tot dringende actie om het gebruik van plastic te verminderen. Het statement richt zich vooral op bedrijven in de FMCG- en retailsectoren en benadrukt de noodzaak om de afhankelijkheid van single-use plastics te minimaliseren, gevaarlijke chemicaliën te elimineren en wereldwijde beleidsmaatregelen zoals het Global Plastics Treaty te ondersteunen.
  Lees meer over dit statement
• Het UNEP FI Statement on Plastic Pollution roept op tot actieve betrokkenheid van financiële instellingen bij het aanpakken van plasticvervuiling. Het benadrukt de rol van banken, investeerders en verzekeraars om samen te werken met hun klanten en duurzame alternatieven te ondersteunen. Wij erkennen onze rol als institutionele belegger en willen bijdragen aan het oplossen van het plastic probleem.
  Lees meer over dit statement
• Het statement van Planet Tracker richt zich op de petrochemische bedrijven die plastic produceren en roept hen op om de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen en schadelijke chemicaliën uit hun producten te verwijderen. Petrochemische bedrijven zijn verantwoordelijk voor een groot deel van de wereldwijde plasticproductie. Het statement pleit voor een stevig, juridisch bindend internationaal verdrag om plasticvervuiling te beëindigen, zonder te lobbyen tegen ambitieuze maatregelen.
  Lees meer over dit statement

Innovatief project: pilot impact plasticvervuiling

Naast het ondertekenen van investor statements die oproepen tot actie, nemen we zelf ook de eerste concrete stappen in de strijd tegen plasticvervuiling: in samenwerking met de Plastic Soup Foundation en Earth Action zijn we gestart met een pilot waarin we kijken naar de toepassing van het concept “gefinancierde CO₂-uitstoot” van PCAF op plasticvervuiling.

De pilot

Het doel van dit innovatieve project is om zowel de plastic-gerelateerde risico’s voor het milieu als die van de gezondheid in kaart te kunnen brengen voor een kleine beleggingsportefeuille. We hebben onderzocht of we een methodologie kunnen ontwikkelen om gefinancierde plasticvervuiling te berekenen. Daarbij hebben we geprobeerd zoveel mogelijk aan te sluiten bij bestaande raamwerken als die van PCAF voor gefinancierde CO2-uitstoot. Een eerste bevinding is dat het mogelijk is.

De eerste resultaten

Bij de pilot keken we naar de gefinancierde plasticvervuiling van 32 geselecteerde bedrijven, door zowel bedrijfsspecifieke als sectorspecifieke gegevens te gebruiken. We ontdekten dat 8 van deze bedrijven verantwoordelijk zijn voor maar liefst 82,3% van de plasticvervuiling binnen de selectie. Dit komt voornamelijk door hun omzet en het intensieve gebruik van plastic. Met deze inzichten kunnen we bedrijven met hoge risico’s identificeren, hen aanspreken op hun plasticverbruik en transparantie bevorderen.

Bijdragen aan een duurzamere toekomst

Hoewel de pilot veelbelovend is, is het duidelijk dat er verdere verfijning nodig is om de methodologie te verbeteren en de datakwaliteit te verhogen. Alleen op die manier kunnen we analyses doen voor meer bedrijven en daarmee voor grotere beleggingsportfolios’s. Daarnaast is het nu alleen nog een theoretische benadering, omdat bedrijven nog geen plastic footprint rapporteren.

Data gedreven benadering

Op 21 november sprak a.s.r. samen met Earth Action over de pilot op het One Planetary Health symposium van de Plastic Soup Foundation. Dit ging onder andere over de eerste resultaten en beperkingen. De uiteindelijke wens is om de impact en risico’s van plasticvervuiling te kunnen beoordelen voor breed gespreide beleggingsportefeuilles. Er is een oproep gedaan naar investeerders om zich aan te sluiten bij de werkgroep om de methodiek naar een hoger niveau te tillen. Ook is er een oproep gedaan aan bedrijven om hun plastic footprint te rapporteren in het kader van data genereren.

------------------------------------------------------------------------------------------

[1] https://www.nationalgeographic.nl/wetenschap/a61449338/microplastics-in-menselijk-lichaam-onderzoek